[ مقدمة المصحح ] 1 - مختصرى از شرح أحوال وآثار صاحب معالم الأصول حسن بن شيخ زين الدّين شهيد ثاني عاملي جبلى ملقّب به جمال الدّين ومكنّى به أبو منصور عالم عامل فقيه نبيه أديب شاعر ماهر محدّث رجالي عابد زاهد جليل القدر عظيم الشّان از فحول وأركان وثقات وأعيان علماى اماميّه أوائل قرن يازدهم هجرى بود محقّق مدقّق متبحّر در علوم ديني وبسيارى از فنون متداوله ماهر بود در زهد وورع وتقوى مشهور گرديد براي مساواة با فقراء وشبيه نشدن به ثروتمندان بيشتر از خوراك يك هفته تا يك ماه را نگاهدارى نمىكرد با خواهرزاده خود صاحب مدارك الأحكام تقريبا هم‌سنّ وشريك درس بود وهر دو مصداق حقيقي نفس سليم بودند ودر نماز به يكديكر اقتداء مىكردند وبدرس همديگر حاضر مىشدند تا آنجا كه هركدام كتابي را كه تأليف مىنمودند به ديگرى عرضه مىداشت پس از مذاكره در پيرامون مطلب وتنقيح ان با توافق هم آراء متين خود را ثبت أوراق كتاب يا رسائل مىنمودند وهركاه يكى از ايشان بعضي از احكام را از روى اجتهاد استنباط مىكرد اكر همان حكم را از ديكرى پرسش مىنمودند امر به مراجعهء اوّلى نموده ومىگفت كه أو را از زحمت استنباط اين مسئلهء اسوده كردانيد واز بسيارى ورع وتقوى ودل‌بستگى به كارهاى علمي وروحانيّت به زيارة حضرت رضا عليه السّلم مشرّف نشدند تا مبادا در سفر به إيران شاه عبّاس كبير را ملاقاة نمايند وهر دو از مقدّس اردبيلى وملّا عبد اللّه يزدى مؤلّف كتاب حاشية بر منطق واز شاكردان شهيد ثاني درس خواندند ودر نخستين ملاقاة از محقّق اردبيلى درخواست نمودند آنچه را كه در اجتهاد واستنباط احكام دخالت دارد بديشان تعليم نمايد اردبيلى نيز قبول كرد ونخست بخشي از منطق واشكال ضرورت آن را به ايشان تعليم نمود پس بخواندن أصول فقه راهنمائى نمود وكفت بهترين كتاب در اين رشته كتاب شرح تهذيب الأصول عميدى است ولى بعضي از مباحث ان باجتهاد مربوط نيست وتحصيل ان رشته از بحث أصولي تباهى عمر بشماريد شرح تهذيب را به ايشان درس كفت وفصولى را ترك كفت در يكى از روزها به أستاذ كفتند چون وسائل أقامت در نجف سخت است ونمىتوانستند مدّتى براي تحصيل در نجف اشرف توقّف نمايند وخواستند خودشان كتب درسى فقه وأصول را مطالعه كنند وهركاه در هنكام مطالعه نفهميدند همان بحث ويا فصل را مطرح نمايند وآنكاه به بحث ومذاكره ودر مواردى كه